ડ્રોન ભારતીય વાયુસેના માટે ક્રાંતિ નહીં, વિકાસવાદી બદલાવ: એર ચીફ માર્શલ એપી સિંહ

Indian Air Force Drones: ભારતીય વાયુસેના પ્રમુખ એર ચીફ માર્શલ એપી સિંહે ડ્રોનના વધતા ઉપયોગ અંગે મહત્વપૂર્ણ નિવેદન આપ્યું છે. તેમણે કહ્યું કે ડ્રોન ભારતીય વાયુસેના માટે કોઈ ક્રાંતિજનક બદલાવ નથી, પરંતુ એર ચીફ માર્શલ એપી સિંહે જણાવ્યું કે લોઇટરિંગ એમ્યુનિશનનો ઉપયોગ દુશ્મન વચ્ચે મૂંઝવણ ઊભી કરવા અને ચોક્કસ લક્ષ્યોને નિશાન બનાવવામાં મદદરૂપ થાય છે. જોકે, વાયુસેનામાં ડ્રોન સંબંધિત ક્ષમતાઓ લાંબા સમયથી ઉપલબ્ધ છે. તેમણે કહ્યું કે વાયુસેનામાં ડ્રોનની સંખ્યા, મ્યુનિશન તેમજ ડ્રોન અને હથિયારોના પ્રકાર સતત વધી રહ્યા છે. જોકે, આ માટે અલગ ડ્રોન ફોર્સ બનાવવાની જરૂર નથી.

ડ્રોનને હાલના સૈન્ય માળખાનો જ ભાગ બનાવીને અન્ય હથિયાર પ્રણાલીઓ સાથે સંકલિત રીતે ઉપયોગમાં લેવા પર તેમણે ભાર મૂક્યો. એર ચીફ માર્શલ સિંહે કહ્યું કે અલગ-અલગ હથિયારોને અલગ રીતે ચલાવવાને બદલે તમામ ક્ષમતાઓનો સંયુક્ત ઉપયોગ કરવો જરૂરી છે, જેથી યુદ્ધક્ષેત્રમાં તેની અસર વધુ અસરકારક બને. તેમણે એમ પણ જણાવ્યું કે વાયુસેનામાં કેટલીક વિશેષ ડ્રોન યુનિટ પહેલેથી જ છે અને જરૂરિયાત મુજબ તેમની સંખ્યા વધારી શકાય છે.

'તરંગ શક્તિ' અંગે પણ કરી વાત

બહુરાષ્ટ્રીય હવાઈ અભ્યાસ 'તરંગ શક્તિ' અંગે એર ચીફ માર્શલ એપી સિંહે જણાવ્યું કે આવા આંતરરાષ્ટ્રીય અભ્યાસનો મુખ્ય હેતુ પરસ્પર સહયોગ, ઇન્ટરઓપરેબિલિટી વધારવા અને અલગ-અલગ દેશોની સેનાઓના અનુભવ તથા કાર્યપદ્ધતિમાંથી શીખવાનો છે. તેમણે જણાવ્યું કે દરેક અભ્યાસમાંથી નવા અનુભવો અને મહત્વપૂર્ણ પાઠ મળે છે. આ વખતે નવા વિમાનો પણ અભ્યાસમાં સામેલ થયા છે. F-35 લડાકુ વિમાન પ્રથમ વખત ભારતમાં બહુરાષ્ટ્રીય હવાઈ અભ્યાસમાં ભાગ લઈ રહ્યું છે. કેટલાક નવા દેશો પણ પોતાના સૈન્ય વિમાન અને અન્ય સંસાધનો સાથે અભ્યાસમાં જોડાયા છે, જ્યારે કેટલાક દેશો પ્રથમ વખત ઓબ્ઝર્વર તરીકે ભાગ લઈ રહ્યા છે.

એર ચીફ માર્શલ સિંહે વિવિધ દેશોની સેનાઓ વચ્ચે અસરકારક સંચાર વ્યવસ્થા વિકસાવવાની જરૂરિયાત પર પણ ભાર મૂક્યો. તેમણે સ્પષ્ટ કર્યું કે આ માત્ર અંગ્રેજી ભાષામાં વાતચીત કરવાનો મુદ્દો નથી, પરંતુ એકબીજાની કાર્યપદ્ધતિ અને સંદેશાને યોગ્ય રીતે સમજવાની ક્ષમતા વિકસાવવાનો પણ વિષય છે.

'તરંગ શક્તિ'નો બીજો તબક્કો 26 સપ્ટેમ્બરથી 12 ઓક્ટોબર સુધી જોધપુર એરબેઝ ખાતે યોજાઈ રહ્યો છે. તેમાં 40 દેશોના 2,000થી વધુ સૈન્યકર્મીઓ અને 80થી વધુ વિમાનો ભાગ લઈ રહ્યા છે. એર ચીફ માર્શલ એપી સિંહે આશા વ્યક્ત કરી કે અભ્યાસમાંથી મળેલા પાઠના આધારે ભારતીય વાયુસેના પોતાની ક્ષમતાઓમાં વધુ સુધારો કરી શકશે.