Iran America Tension: મધ્ય પૂર્વમાં ઈરાન સાથે ચાલી રહેલા તણાવ વચ્ચે અમેરિકાએ હવે ચીન વિરુદ્ધ એક મોટું પગલું ભર્યું છે. અમેરિકન રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પના વહીવટીતંત્રે ચીનની સૌથી મોટી ઓઇલ રિફાઇનરી હેંગલી પેટ્રોકેમિકલ પર પ્રતિબંધો લાદ્યા છે. આ ઉપરાંત લગભગ 40 શિપિંગ કંપનીઓ અને ઓઇલ ટેન્કરોને પણ નિશાન બનાવવામાં આવ્યા છે. 

અમેરિકાનો આરોપ છે કે, ચીન સતત ઈરાન પાસેથી તેલ ખરીદી રહ્યું હતું, જ્યારે અમેરિકાએ તેહરાનની તેલ નિકાસ પર પહેલાથી જ પ્રતિબંધો લાદી દીધા હતા. યુએસ ટ્રેઝરી ડિપાર્ટમેન્ટનું કહેવું છે કે, આ કાર્યવાહીનો હેતુ તેલ નિકાસને સંપૂર્ણપણે બંધ કરવાનો છે, જે ઈરાનની આવકનો મુખ્ય સ્ત્રોત છે, જેથી તે દેશ પર આર્થિક દબાણ વધારી શકાય.

હેંગલી પેટ્રોકેમિકલ ચીનની સૌથી મોટી રિફાઇનરીઓમાંની એક છે, જે દરરોજ આશરે 4,00,000 બેરલ ક્રૂડ ઓઇલનું પ્રોસેસિંગ કરે છે. અમેરિકાનો દાવો છે કે, આ રિફાઇનરી લાંબા સમયથી ઈરાની તેલનો ઉપયોગ કરી રહી છે અને તેથી જ તેને સીધું નિશાન બનાવવામાં આવ્યું છે. ચીને આ કાર્યવાહીનો કડક જવાબ આપ્યો છે.

બેઇજિંગે સ્પષ્ટપણે કહ્યું છે કે, તે યુએસ પ્રતિબંધોનો વિરોધ કરે છે અને તેના આર્થિક હિતોનું રક્ષણ કરવા માટે તમામ જરૂરી પગલાં લેશે. ચીન દ્વારા અપનાવવામાં આવેલું આ વલણ બંને દેશો વચ્ચે વધતા સંઘર્ષને વધુ ગાઢ બનાવી શકે છે. યુએસ ટ્રેઝરી સેક્રેટરી સ્કોટ બેસેન્ટે ચેતવણી આપી છે કે, ઈરાની તેલના વેપારમાં સામેલ કોઈપણ દેશ, કંપની અથવા જહાજ સામે કડક કાર્યવાહી કરવામાં આવશે.

તેમણે જણાવ્યું હતું કે, આ પગલું મધ્ય પૂર્વમાં ઈરાનના આક્રમણને રોકવા અને ઈરાનને તેના પરમાણુ કાર્યક્રમ પર દબાણ કરવા માટે લેવામાં આવ્યું છે. આ કાર્યવાહી ઈરાનના કહેવાતા "શેડો ફ્લીટ"નો ભાગ માનવામાં આવતા જહાજો અને કંપનીઓને પણ નિશાન બનાવે છે. આ નેટવર્ક ગુપ્ત તેલ શિપમેન્ટને સરળ બનાવે છે, જેનાથી ઈરાન આંતરરાષ્ટ્રીય પ્રતિબંધોથી બચીને તેના વ્યવસાયિક કાર્યો ચાલુ રાખી શકે છે. 

એકંદરે, આ યુએસ પગલું ફક્ત ઈરાન પૂરતું મર્યાદિત નથી; તેનાથી યુએસ-ચીન સંબંધોમાં તણાવ પણ વધ્યો છે. આ વિકાસના પરિણામો નજીકના ભવિષ્યમાં વૈશ્વિક તેલ બજાર, આંતરરાષ્ટ્રીય વેપાર અને ભૂરાજનીતિમાં સ્પષ્ટપણે દેખાવાની શક્યતા છે.