US Drone Crash 2026: અમેરિકી નૌસેના માટે એપ્રિલ મહિનો અત્યંત નુકસાનકારક સાબિત થઈ રહ્યો છે.પર્સિયન ગલ્ફમાં અમેરિકાનું સૌથી મોંઘું અને અત્યાધુનિક સર્વેલન્સ ડ્રોન MQ-4C ટ્રાઇટન (Triton) ક્રેશ થયું છે. આ સાથે જ છેલ્લા એક અઠવાડિયામાં અમેરિકાએ કુલ 24 MQ-9 રીપર ડ્રોન પણ ગુમાવ્યા છે, જેનાથી તેની જાસૂસી ક્ષમતા પર સવાલો ઉભા થયા છે.  યુએસ નેવલ સિક્યુરિટી કમાન્ડે આ ઘટનાની સત્તાવાર પુષ્ટિ કરી છે. આ ડ્રોનની કિંમત આશરે ₹2,000 કરોડ છે. શરૂઆતમાં એવા અહેવાલો હતા કે ઈરાની સૈન્યએ તેને તોડી પાડ્યું હતું, પરંતુ અમેરિકાએ સ્પષ્ટતા કરી છે કે ડ્રોન ક્રેશ થયું છે. કોઈ સૈનિક ઘાયલ થયો નથી.

9 એપ્રિલના રોજ, એક MQ-4C ટ્રાઇટોન ડ્રોન પર્સિયન ગલ્ફ ઉપર ઉડી રહ્યું હતું. અચાનક, તે ફ્લાઇટ ટ્રેકિંગ સિસ્ટમ્સમાંથી ગાયબ થઈ ગયું. યુએસ નેવલ સિક્યુરિટી કમાન્ડના રિપોર્ટમાં જણાવાયું છે કે, "9 એપ્રિલ, 2026 (સ્થાન ગુપ્ત - ઓપરેશનલ સિક્યુરિટી) MQ-4C ક્રેશ થયું; કોઈને ઈજા થઈ નથી." આ ઘટનાને ક્લાસ A દુર્ઘટના ગણવામાં આવી છે, જેનો અર્થ એ થાય કે તેને $2.5 મિલિયનથી વધુના નુકસાન તરીકે વર્ગીકૃત કરવામાં આવી છે.

જ્યારે ડ્રોન ગાયબ થઈ ગયું, ત્યારે ઘણા મીડિયા રિપોર્ટ્સમાં દાવો કરવામાં આવ્યો કે તેને ઈરાની દળોએ તોડી પાડ્યું હતું. બંને દેશો વચ્ચે ખાસ કરીને હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ વિસ્તારમાં ઘણો તણાવ હતો. પરંતુ યુએસ અધિકારીઓએ હવે સ્પષ્ટતા કરી છે કે તે હુમલો નહીં પણ ક્રેશ હતો. જોકે, ભૂપ્રદેશને જોતાં, લોકો હજુ પણ પ્રશ્ન કરી રહ્યા છે કે ટેકનિકલ ખામી સર્જાઈ છે કે અન્ય કોઈ કારણ છે.

MQ-4C ટ્રાઇટોન ડ્રોન શું છે?

આ ડ્રોન નોર્થ્રોપ ગ્રુમેન દ્વારા બનાવવામાં આવ્યું છે અને તે RQ-4 ગ્લોબલ હોકનું દરિયાઈ સંસ્કરણ છે. આ ડ્રોન હાઇ એલ્ટિટ્યુડ લોંગ એન્ડ્યુરન્સ (HALE) શ્રેણીમાં છે, એટલે કે તે 50,000 ફૂટથી ઉપર ઉડે છે. તે 24 કલાકથી વધુ સમય સુધી હવામાં રહી શકે છે અને 7400 નોટિકલ માઇલ સુધી મુસાફરી કરી શકે છે. તેનું પ્રાથમિક કાર્ય દરિયાઈ દેખરેખ, ગુપ્ત માહિતી એકત્ર કરવી અને ખતરો શોધવો છે. તે 360-ડિગ્રી મલ્ટી-ઇન્ટેલિજન્સ સેન્સરથી સજ્જ છે જે એકસાથે મોટા વિસ્તારનું નિરીક્ષણ કરી શકે છે.

આ ડ્રોન અન્ય લશ્કરી જહાજો અને વિમાનોને વાસ્તવિક સમયમાં ડેટા મોકલે છે. તે યુએસ સૈન્યને દરિયાઈ વિસ્તારોનું સતત નિરીક્ષણ કરવાની મંજૂરી આપે છે. નોર્થ્રોપ ગ્રુમેનના મતે, તે અન્ય ડ્રોન કરતા ચાર ગણો વિસ્તાર આવરી લે છે. તેને 60 ટકા ઓછા ઉડાન કલાકોની જરૂર પડે છે અને તેનો ખર્ચ અડધો છે.

6,727 કરોડ રૂપિયાના 24 MQ-9 રીપર ડ્રોન પણ ખોવાઈ ગયા

આ દરમિયાન, વધુ એક ચોંકાવનારા સમાચાર આવ્યા. ચીનની સમાચાર એજન્સી શિન્હુઆએ સીબીએસ ન્યૂઝને ટાંકીને અહેવાલ આપ્યો છે કે એપ્રિલના પહેલા અઠવાડિયાથી, ઈરાન સાથેના તણાવમાં અમેરિકાએ 24 MQ-9 રીપર ડ્રોન ગુમાવ્યા છે. તેમની કુલ કિંમત આશરે $720 મિલિયન અથવા ₹6727 કરોડ છે. આ ડ્રોન માત્ર દેખરેખ જ નહીં પરંતુ ચોકસાઇવાળા હુમલા પણ કરી શકે છે.

40 મિલિયન ડોલરની કિંમતના એક ટ્રાઇટોન ડ્રોન અને 720 મિલિયન ડોલરની કિંમતના 24 રીપર ડ્રોન - મળીને, અમેરિકાએ માત્ર એક અઠવાડિયામાં અબજો ડોલરનું નુકસાન કર્યું છે. આ ડ્રોનને અમેરિકી સૈન્યની આંખ અને કાન માનવામાં આવે છે. હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ જેવા દરિયાઈ માર્ગોમાં તેમની દેખરેખ મહત્વપૂર્ણ છે. આ ઘટના પર્સિયન ગલ્ફમાં તણાવ વધુ વધારી શકે છે, જ્યાં સૌથી મોટો તેલ વેપાર થાય છે. અમેરિકા હવે તેની દેખરેખ ક્ષમતા વધારવાનો પ્રયાસ કરશે, જ્યારે ઈરાન આ ક્ષેત્રમાં પોતાની તાકાત દર્શાવવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યું છે. બંને દેશો વચ્ચે યુદ્ધવિરામ ચાલી રહ્યો છે, પરંતુ આવા નુકસાન નવી ગૂંચવણો ઊભી કરી શકે છે. યુએસ નેવીએ હજુ સુધી ક્રેશનું ચોક્કસ કારણ જાહેર કર્યું નથી. તપાસ ચાલી રહી છે. જો કે, એ સ્પષ્ટ છે કે યુએસની દરિયાઈ ડ્રોન ક્ષમતાઓને નોંધપાત્ર નુકસાન થયું છે. આ ઘટનાની અસર આગામી દિવસોમાં આ પ્રદેશની સુરક્ષા પરિસ્થિતિ પર નિઃશંકપણે અનુભવાશે.