Get News Alerts

Never miss breaking news updates.

Tulu Language National Recognition: તુલુ ભાષાના સંરક્ષણ માટે ₹450 કરોડની યોજના

Tulu Language National Recognition: તુલુ ભાષાને બંધારણીય અને રાષ્ટ્રીય સ્તરે માન્યતા અપાવવા તેમજ તેના સંરક્ષણ અને વિકાસ માટે ‘તુલુ ભાષા રાષ્ટ્રીય માન્યતા અને વિકાસ મિશન 2026-2035’ શરૂ કરવાનો પ્રસ્તાવ વડાપ્રધાન
Nisha Parmar
Nisha ParmarUpdated on: 01 Oct 2026 03:31 PM IST
Tulu Language National Recognition: તુલુ ભાષાના સંરક્ષણ માટે ₹450 કરોડની યોજનાTulu Language National Recognition: તુલુ ભાષાના સંરક્ષણ માટે ₹450 કરોડની યોજના

Tulu Language National Recognition

Tulu Language National Recognition: તુલુ ભાષાને બંધારણીય અને રાષ્ટ્રીય સ્તરે માન્યતા અપાવવા તેમજ તેના સંરક્ષણ અને વિકાસ માટે ‘તુલુ ભાષા રાષ્ટ્રીય માન્યતા અને વિકાસ મિશન 2026-2035’ શરૂ કરવાનો પ્રસ્તાવ વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીને સોંપવામાં આવ્યો છે. આ પ્રસ્તાવમાં તુલુ ભાષાને ભારતીય બંધારણની આઠમી અનુસૂચિમાં સામેલ કરવા સહિત ભાષાના સંરક્ષણ, ડિજિટાઇઝેશન, શિક્ષણ અને પ્રચાર માટે વિવિધ પગલાં સૂચવવામાં આવ્યા છે.

આઠમી અનુસૂચિમાં તુલુનો સમાવેશ કરવાની માંગ

કર્ણાટક રાજ્ય નીતિ અને આયોજન આયોગના સભ્ય એસ. મોહનદાસ હેગડે દ્વારા રજૂ કરાયેલા પ્રસ્તાવમાં તુલુ ભાષાને બંધારણની આઠમી અનુસૂચિમાં સામેલ કરવાની શક્યતા પર વિચાર કરવા માંગ કરવામાં આવી છે. સાથે જ તુલુની સાહિત્યિક, ઐતિહાસિક અને સાંસ્કૃતિક વિરાસતના સંશોધન અને સંરક્ષણ માટે રાષ્ટ્રીય સ્તરનું માળખું તૈયાર કરવાની ભલામણ કરવામાં આવી છે.

18 લાખથી વધુ લોકો તુલુ બોલે છે

પ્રસ્તાવમાં 2011ની વસ્તી ગણતરીના આંકડાઓનો ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો છે. તેના અનુસાર, તુલુ બોલતા મૂળ લોકોની સંખ્યા 18,46,849 છે. પ્રસ્તાવમાં ભારત ઉપરાંત વિદેશોમાં પણ તુલુ ભાષાની હાજરીનો ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો છે. તુલુના ભાષાકીય ઇતિહાસ, હસ્તપ્રતો, શિલાલેખો, મૌખિક પરંપરાઓ અને તુલુ-તિગલારી લિપિ પર વ્યવસ્થિત સંશોધન કરવાની પણ ભલામણ કરવામાં આવી છે.

તુલુનાડુના ઇતિહાસ પર પણ સંશોધન

પ્રસ્તાવમાં તુલુનાડુના ઇતિહાસને સમજવા માટે વિશેષ સંશોધન પ્રોજેક્ટ શરૂ કરવાની માંગ કરવામાં આવી છે. તેમાં અલુપા રાજવંશ, બારકુર અને તુલુવા રાજવંશ તેમજ વિજયનગર સામ્રાજ્ય વચ્ચેના ઐતિહાસિક સંબંધોના અભ્યાસનો સમાવેશ થાય છે. સાથે જ દસ્તાવેજમાં ઐતિહાસિક પુરાવા, વિવાદિત દાવાઓ અને સાંસ્કૃતિક પરંપરાઓ વચ્ચે સ્પષ્ટ તફાવત રાખીને સંશોધન કરવાની વાત કરવામાં આવી છે.

બે લિપિના ઉપયોગનું મોડલ

પ્રસ્તાવમાં ‘ડ્યુઅલ-સ્ક્રિપ્ટ હાર્મની મોડલ’નો પણ ઉલ્લેખ છે. આ મોડલ હેઠળ સમકાલીન વહીવટ અને જાહેર શિક્ષણ માટે કન્નડ ભાષાનો ઉપયોગ ચાલુ રાખવાની વાત છે, જ્યારે તુલુ-તિગલારી લિપિનો ઉપયોગ હસ્તપ્રતોના સંરક્ષણ, શિલાલેખો અને શૈક્ષણિક સંશોધન માટે કરવાની ભલામણ કરવામાં આવી છે.

10 વર્ષના મિશન માટે રૂ.450 કરોડનું બજેટ

પ્રસ્તાવમાં તુલુ ભાષાના વિકાસ માટે 2026થી 2035 સુધીના 10 વર્ષના રાષ્ટ્રીય મિશનનો ખાકો રજૂ કરવામાં આવ્યો છે. તેના માટે અંદાજે રૂ.450 કરોડના બજેટનો પ્રસ્તાવ મૂકવામાં આવ્યો છે. આ મિશનમાં ભાષા ટેક્નોલોજી, હસ્તપ્રતોનું સંરક્ષણ, શિલાલેખોના સંશોધન અને શિક્ષણ સાથે જોડાયેલી હાલની કેન્દ્રીય યોજનાઓ સાથે તાલમેલ સાધવાનો પણ સમાવેશ કરવામાં આવ્યો છે.

કર્ણાટકમાં તુલુને વધારાની સત્તાવાર ભાષાનો દરજ્જો

આ પ્રસ્તાવ કર્ણાટક કેબિનેટની 18 સપ્ટેમ્બરની બેઠક બાદ આવ્યો છે. અહેવાલ મુજબ કેબિનેટે દક્ષિણ કન્નડ અને ઉડુપી જિલ્લામાં વહીવટી કામકાજ માટે તુલુને રાજ્યની બીજી વધારાની સત્તાવાર ભાષાનો દરજ્જો આપવાનો નિર્ણય કર્યો હતો. અનુવાદ, તાલીમ અને અમલીકરણ માટે દર વર્ષે રૂ.82 લાખ ફાળવવાની પણ જાહેરાત કરવામાં આવી હતી.

હવે નવા પ્રસ્તાવમાં તુલુને બંધારણીય માન્યતા આપવા, તેને શાસ્ત્રીય ભાષાનો દરજ્જો મેળવવા માટેની પાત્રતાની તપાસ કરવા અને 10 વર્ષના રાષ્ટ્રીય મિશન અંગે વિચાર કરવા ત્રણ નીતિગત માર્ગ સૂચવવામાં આવ્યા છે.

આ પણ વાંચો : India-EU FTAને અમલમાં લાવવાની દિશામાં ઝડપ, પીયૂષ ગોયલે મારોશ શેફચોવિચ સાથે કરી સમીક્ષા

AUTHOR
Nisha Parmar

Nisha Parmar

Author details are not available.