RBI cancels Paytm Payments Bank licence: ભારતીય રિઝર્વ બેંક (RBI) એ ફિનટેક દિગ્ગજ Paytm ને અત્યાર સુધીનો સૌથી મોટો ઝટકો આપ્યો છે. RBI એ કડક પગલું ભરતા, Paytm પેમેન્ટ્સ બેંકનું બેંકિંગ લાઇસન્સ રદ કર્યું છે. કેન્દ્રીય બેંકે એક સત્તાવાર નિવેદનમાં આ માહિતી આપી છે. RBIના આ નિર્ણય બાદ, Paytm પેમેન્ટ્સ બેંક હવે બેંકિંગ સેવાઓ પૂરી પાડી શકશે નહીં. નિયમનકારી ધોરણોના ઉલ્લંઘન અને પાલન સંબંધિત ચિંતાઓને કારણે આ કાર્યવાહી કરવામાં આવી છે. કેન્દ્રીય બેંકે કહ્યું કે ગ્રાહકોના હિતોના રક્ષણને ધ્યાનમાં રાખીને આગળની પ્રક્રિયા નક્કી કરવામાં આવશે, જેથી થાપણો અને અન્ય સેવાઓ પર કોઈ પ્રતિકૂળ અસર ન થાય.

બેંક બંધ કરવા માટે RBI હાઇકોર્ટમાં અરજી દાખલ કરશે

આરબીઆઈએ જણાવ્યું હતું કે આ કારોબાર એવી રીતે હાથ ધરવામાં આવ્યો છે જે થાપણદારોના હિત માટે હાનિકારક છે. RBI એ એમ પણ કહ્યું કે Paytm પેમેન્ટ્સ બેંક તેને જારી કરાયેલા પેમેન્ટ્સ બેંક લાઇસન્સમાં નિર્ધારિત શરતોનું પાલન કરવામાં નિષ્ફળ ગઈ. આરબીઆઈએ એમ પણ કહ્યું કે તે બેંકને બંધ કરવા માટે હાઈકોર્ટમાં અરજી દાખલ કરશે.

લાઇસન્સ કેમ રદ કરવામાં આવ્યું?

• RBI ના મતે, બેંકના કાર્યો ફક્ત બેંકના હિત માટે જ નહીં પરંતુ તેના ગ્રાહકોના હિત માટે પણ હાનિકારક રીતે ચલાવવામાં આવી રહ્યા હતા. આ પરિસ્થિતિ બેંકિંગ રેગ્યુલેશન એક્ટ (BR એક્ટ) ની કલમ 22(3)(b) ની જોગવાઈઓથી વિપરીત હોવાનું જણાયું હતું.
• વધુમાં, બેંકનું સંચાલન માળખું પણ થાપણદારો અને જાહેર હિત સાથે અસંગત હોવાનું જણાયું હતું, જેનાથી બીઆર એક્ટની કલમ 22(3)(c)નું ઉલ્લંઘન થયું હતું.
• કેન્દ્રીય બેંકે એમ પણ કહ્યું કે હાલના સંજોગોમાં બેંકને તે જ સ્વરૂપમાં ચાલુ રાખવા દેવાથી કોઈ ઉપયોગી હેતુ કે જાહેર હિત નહીં મળે અને તે કલમ 22(3)(e) ની વિરુદ્ધ છે.
• વધુમાં, બેંક તેના પેમેન્ટ બેંક લાઇસન્સ સાથે જોડાયેલ શરતોનું પાલન કરવામાં નિષ્ફળ ગઈ, જેના કારણે BR એક્ટની કલમ 22(3)(g)નું ઉલ્લંઘન થયું.

RBI એ નિવેદનમાં શું કહ્યું?

ભારતીય રિઝર્વ બેંકે, 24 એપ્રિલ, 2026 ના રોજના આદેશ દ્વારા, બેંકિંગ રેગ્યુલેશન એક્ટ, 1949 (BR એક્ટ) ની કલમ 22(4) હેઠળ Paytm પેમેન્ટ્સ બેંક લિમિટેડને જારી કરાયેલ બેંકિંગ લાઇસન્સ રદ કર્યું છે. આ ઓર્ડર 24 એપ્રિલ, 2026 ના રોજ કામકાજ બંધ થવાથી અમલમાં આવશે. પરિણામે, પેટીએમ પેમેન્ટ્સ બેંક લિમિટેડને તાત્કાલિક અસરથી, બેંકિંગ રેગ્યુલેશન એક્ટ, 1949 ની કલમ 5(b) માં વ્યાખ્યાયિત 'બેંકિંગ' ના વ્યવસાય અથવા કલમ 6 હેઠળ ઉલ્લેખિત કોઈપણ વધારાના વ્યવસાય કરવા પર પ્રતિબંધ છે. RBI બેંકને બંધ કરવા માટે હાઇકોર્ટમાં અરજી કરશે.