ગ્રામ વિકાસને વધુ અસરકારક અને ટકાઉ બનાવવા માટે કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા વિવિધ મંત્રાલયો અને વિભાગો વચ્ચે સંકલિત અભિગમ અપનાવવા પર ભાર મૂકવામાં આવ્યો છે. આ મુદ્દે યોજાયેલી ઉચ્ચસ્તરીય ચર્ચામાં કેન્દ્ર સરકારના 18 મંત્રાલયો અને વિભાગોના પ્રતિનિધિઓ તેમજ નોડલ અધિકારીઓએ ભાગ લીધો હતો.

આ બેઠક આગામી 1 જુલાઈથી અમલમાં આવનારી નવી ગ્રામ વિકાસ વ્યવસ્થાની તૈયારીઓના ભાગરૂપે યોજાઈ હતી. અધિકૃત નિવેદન મુજબ, સમગ્ર પ્રક્રિયાનું કેન્દ્રબિંદુ પંચાયતી રાજ સંસ્થાઓના નેતૃત્વ હેઠળ સ્થાનિક જરૂરિયાતોને આધારે વિકાસ આયોજન તૈયાર કરવાનો છે.

સરકારે 'બોટમ-અપ પ્લાનિંગ' મોડલને પ્રાથમિકતા આપી છે, જેમાં ગ્રામસભાઓ દ્વારા નક્કી કરાયેલી વિકાસ જરૂરિયાતોને ગ્રામ પંચાયતો મારફતે એકત્રિત કરવામાં આવશે અને તેને વિવિધ મંત્રાલયો તથા વિભાગોની યોજનાઓ સાથે જોડવામાં આવશે. આ અભિગમનો મુખ્ય હેતુ સરકારી રોકાણને સ્થાનિક સ્તરે ઓળખાયેલી જરૂરિયાતો તરફ કેન્દ્રિત કરવાનો છે.

ગ્રામ વિકાસ વિભાગે 318 મંજૂર કાર્યોની અંતરિમ યાદી પણ જાહેર કરી છે, જે યોજનાના અમલીકરણમાં સહાયક બનશે. આ કાર્યોમાં કુદરતી સંસાધન વ્યવસ્થાપન, સિંચાઈ, ગ્રામ્ય માર્ગ અને કનેક્ટિવિટી, સામૂહિક માળખાકીય સુવિધાઓ, રોજગાર અને આજીવિકા આધારિત સંપત્તિઓ, આબોહવા પરિવર્તન સામેની સક્ષમતા તેમજ આપત્તિ તૈયારી જેવા ક્ષેત્રોનો સમાવેશ થાય છે.

બેઠક દરમિયાન અધિકારીઓએ જણાવ્યું હતું કે મંજૂર કાર્યોનો વિસ્તૃત વ્યાપ વિવિધ યોજનાઓ અને વિભાગો વચ્ચે વધુ સારો તાલમેલ સ્થાપિત કરવામાં મદદરૂપ બનશે.

ગ્રામ વિકાસ વિભાગના અધિકારીઓએ 'સિંગલ પ્લાન, મલ્ટી ફંડિંગ'ના સિદ્ધાંત પર પણ ભાર મૂક્યો હતો. આ માળખા હેઠળ અલગ-અલગ વિભાગો પોતાની યોજનાઓ અને નાણાકીય વ્યવસ્થાને જાળવી રાખીને વિકાસના સામાન્ય લક્ષ્યો હાંસલ કરવા માટે સાથે મળીને કાર્ય કરી શકશે.

વિકસિત ગ્રામ પંચાયત યોજના (VGPP) આ સમગ્ર કન્વર્જન્સ ફ્રેમવર્કનું મુખ્ય સાધન બનશે, જે ગ્રામ્ય વિકાસ માટે સ્થાનિક સ્તરે માર્ગદર્શક આયોજન દસ્તાવેજ તરીકે કાર્ય કરશે.