Asha Bhosle: બદાયૂંના સહસ્વાન-રામપુર ઘરાનાના સંગીતકારોએ માત્ર દેશમાં જ નહીં પરંતુ વૈશ્વિક સ્તરે પણ ખ્યાતિ મેળવી છે. બોલિવૂડની દિગ્ગજ ગાયિકા આશા ભોંસલે ભલે બદાયૂં ન ગયા હોય, પરંતુ તેઓ સહસ્વાન ઘરાનાના ઉસ્તાદ ગુલામ મુસ્તફા ખાનના શિષ્યોમાંના એક હતા. એવું કહેવાય છે કે, આશા ભોંસલેએ તેમની પાસેથી શાસ્ત્રીય સંગીત શીખ્યું હતું. આશા ભોંસલેએ ‘ઝૂમકા ગિરા રે....’ ગીત ગાઈને બરેલીને એક નવી ઓળખ પણ આપી હતી. આ સદાબહાર ગીત આજે પણ દરેકના હોઠ પર છે. 

ત્રણ પદ્મ પુરસ્કારો મેળવનારા ઉસ્તાદ ગુલામ મુસ્તફા ખાનનું 2021માં મુંબઈમાં અવસાન થયું હતું. તેમને 1991માં પદ્મશ્રી, 2006માં પદ્મ ભૂષણ અને 2018માં પદ્મ વિભૂષણ એવોર્ડ મળ્યો હતો. તેમનું 2021માં 89 વર્ષની વયે અવસાન થયું હતું. સહસ્વાન ઘરાના સાથે સંકળાયેલા સંગીતકારોને અત્યાર સુધીમાં નવ પદ્મ પુરસ્કારો મળ્યા છે. તેમના શિષ્યોમાં સુપ્રસિદ્ધ શાસ્ત્રીય ગાયિકા આશા ભોંસલે, સોનુ નિગમ, એ.આર. રહેમાન, લતા મંગેશકર, હરિહરન, શાન અને ગીતા દત્ત જેવા પ્રખ્યાત ગાયકોનો સમાવેશ થાય છે. જસવિંદર નરુલા, અલીશા ચિનાઈ અને શિલ્પા રાવ સહિત અન્ય પ્રખ્યાત નામો પણ તેમના શિષ્યત્વનો ભાગ રહ્યા છે. સ્વર્ગસ્થ પદ્મ ભૂષણ ઉસ્તાદ નિસાર હસન ખાનના પૌત્ર મુજતબા હસન ખાને આશા ભોંસલેના નિધન પર શોક વ્યક્ત કર્યો હતો. તેમણે કહ્યું કે, તેમનું અવસાન સંગીત જગત માટે એક અપૂર્ણ નુકસાન છે. 

'ઝૂમકા ગિરા રે...' ગાઈને બરેલીને નવી ઓળખ મળી
આશા ભોંસલેએ 'ઝુમકા ગિરા રે, બરેલી કે બજાર મેં' ગીત ગાયું હતું, જે ફિલ્મ 'મેરા સાયા' માં અભિનેત્રી સાધના પર ફિલ્માવવામાં આવ્યું હતું. આ ગીત આશા ભોંસલેના મધુર અવાજ, ભાવનાત્મક સંગીત અને જીવંત વાતાવરણને કારણે લોકપ્રિય બન્યું. ભલે આ ગીત 54 વર્ષ જૂનું હોય. લગભગ પાંચ દાયકા પછી બરેલીએ આખરે આ પ્રતિષ્ઠિત ગીત અપનાવ્યું છે અને 14 ફૂટ ઊંચો ઝૂમકો સ્થાપિત કર્યો છે. આ ગીતે બરેલીને 'ઝુમકા સિટી' તરીકે નવી ઓળખ આપી છે.