RBI સરકારી ઓઈલ કંપનીઓ માટે સ્પેશિયલ ડોલર વિન્ડો કરશે શરૂ, રૂપિયાને મળશે સપોર્ટ

RBI : ભારતીય રિઝર્વ બેન્ક (RBI)એ રૂપિયાને ટેકો આપવા માટે સરકારી તેલ કંપનીઓને ડૉલરનો પુરવઠો કરવા ખાસ વિન્ડો શરૂ કરવાની જાહેરાત કરી છે. આ સુવિધા 12 ઑક્ટોબર, 2026થી શરૂ થશે અને આગામી સૂચના સુધી ચાલુ રહેશે. વિદેશી હૂંડિયામણ બજારની વર્તમાન સ્થિતિને ધ્યાનમાં રાખીને RBIએ આ નિર્ણય લીધો છે.

ત્રણેય તેલ કંપનીઓને ડૉલરનું વેચાણ કરશે

RBIના જણાવ્યા અનુસાર, ઈન્ડિયન ઑઈલ કોર્પોરેશન (IOC), હિન્દુસ્તાન પેટ્રોલિયમ કોર્પોરેશન (HPCL) અને ભારત પેટ્રોલિયમ કોર્પોરેશન (BPCL)ની દૈનિક ડૉલરની જરૂરિયાત પૂરી કરવા માટે આ ખાસ વ્યવસ્થા કરવામાં આવશે. આ અંતર્ગત કેન્દ્રીય બેન્ક નિર્ધારિત બેન્કો મારફતે જાહેર ક્ષેત્રની આ ત્રણેય તેલ કંપનીઓને ડૉલરનું વેચાણ કરશે. આ પગલાથી ડૉલરની સીધી બજાર માગ પર દબાણ ઘટાડવામાં અને રૂપિયાને સ્થિરતા આપવામાં મદદ મળવાની અપેક્ષા છે.

ફોરેક્સ હેજિંગના નિયમો કડક કરાયા

RBIએ વિદેશી ચલણના હેજિંગ વ્યવહારોમાં થતી ગેરરીતિઓ અટકાવવા માટે દસ્તાવેજીકરણના નિયમો પણ કડક બનાવ્યા છે. અધિકૃત ડીલરોએ રૂપિયાને લગતા ફોરેન એક્સચેન્જ ડેરિવેટિવ કોન્ટ્રાક્ટ કરનારા ગ્રાહકો પાસેથી લેખિત ખાતરી મેળવવી પડશે કે એક જ નાણાકીય જોખમ સામે અન્ય કોઈ અધિકૃત ડીલર સાથે હેજિંગ કરવામાં આવ્યું નથી. આ ઉપરાંત, સૂચનાઓ જારી થયા બાદ રદ કરાયેલા રૂપિયાને લગતા ફોરેન એક્સચેન્જ ડેરિવેટિવ કોન્ટ્રાક્ટને ફરીથી બુક કરવાની મંજૂરી આપવામાં આવશે નહીં. આ નિયમ ડિલિવરેબલ અને નોન-ડિલિવરેબલ બંને પ્રકારના કોન્ટ્રાક્ટને લાગુ પડશે.

વ્યવહારો પર નવી મર્યાદા

RBIએ અંડરલાઈંગ એક્સપોઝર વગરના ફોરેન એક્સચેન્જ ડેરિવેટિવ વ્યવહારોની મર્યાદા ઘટાડીને 50 લાખ ડૉલર કરી છે. વધુમાં, 20 લાખ ડૉલરથી વધુની નોમિનલ વેલ્યુ ધરાવતા રૂપિયાને લગતા ડેરિવેટિવ કોન્ટ્રાક્ટ માટે અધિકૃત ડીલરોએ દરેક વ્યવહારની ભારતીય રૂપિયામાં ગણતરી કરેલી નોમિનલ વેલ્યુના 20 ટકા જેટલી રકમ રોકડમાં 'ફોરેન એક્સચેન્જ રિસ્ક રિઝર્વ' તરીકે જાળવવી પડશે. RBIના આ પગલાંનો હેતુ વિદેશી હૂંડિયામણ બજારમાં શિસ્ત જાળવવા, સટ્ટાકીય પ્રવૃત્તિઓ પર અંકુશ મૂકવા અને રૂપિયાની સ્થિરતાને ટેકો આપવાનો છે.

આ પણ વાંચો : Nadiad : મનપાનું મજબૂત નાણાકીય આયોજન, વર્ષ 2026-27 માટે ₹148.77 કરોડનું ફંડ અનામત