Shardiya Navratri 2026 : 11 ઓક્ટોબરથી શારદીય નવરાત્રિનો પ્રારંભ, જાણો ઘટસ્થાપનાનું શુભ મુહૂર્ત અને કળશ સ્થાપનાની સંપૂર્ણ પૂજાવિધિ

Shardiya Navratri 2026 : આશ્વિન મહિનાના શુક્લ પક્ષની પ્રતિપદા તિથિથી શરૂ થતી નવરાત્રિ દરમિયાન નવ દિવસ સુધી માતા દુર્ગાના વિવિધ સ્વરૂપોની ભક્તિભાવપૂર્વક આરાધના કરવામાં આવે છે. નવરાત્રિના પ્રથમ દિવસે ઘટસ્થાપના અથવા કળશ સ્થાપનાનું વિશેષ ધાર્મિક મહત્વ માનવામાં આવે છે.

નવરાત્રિના નવ દિવસ માતાજીની ભક્તિનો મહાપર્વ

ધાર્મિક માન્યતા મુજબ કળશને શુભતા, સમૃદ્ધિ અને પવિત્રતાનું પ્રતીક માનવામાં આવે છે. 11 ઓક્ટોબરે સવારે ઘટસ્થાપના માટે શુભ મુહૂર્ત સવારે 5:31 વાગ્યાથી 9:26 વાગ્યા સુધી રહેશે. એટલે કે ભક્તોને કુલ 3 કલાક અને 55 મિનિટનો શુભ સમય મળશે. આ ઉપરાંત અભિજિત મુહૂર્તમાં પણ કળશ સ્થાપના કરી શકાય છે. અભિજિત મુહૂર્ત સવારે 11:00 વાગ્યાથી 11:47 વાગ્યા સુધી રહેશે. ઘટસ્થાપના માટે ભક્તોએ અગાઉથી તમામ પૂજા સામગ્રી તૈયાર રાખવી જોઈએ.

તેમાં તાંબું, પિત્તળ અથવા માટીનો કલશ, સ્વચ્છ પાણી, ગંગાજળ, આંબા અથવા અશોકનાં પાન, શ્રીફળ, મૌલી અથવા કલાવો, રોળી, અક્ષત, સોપારી અને સિક્કાનો સમાવેશ થાય છે. આ ઉપરાંત ફૂલ, હાર, ધૂપ, દીવો, કપૂર, લાલ અથવા પીળું કપડું, પૂજાની થાળી, ફળ, મીઠાઈ, જવના દાણા, માટીનું પાત્ર અને સ્વચ્છ માટી પણ રાખવી જરૂરી છે.

11 ઓક્ટોબરના ઘટસ્થાપનાનું શુભ મુહૂર્ત અને પૂજાની સંપૂર્ણ રીત

ઘટસ્થાપના કરતા પહેલાં પૂજા સ્થાનને સ્વચ્છ કરીને ત્યાં માતા દુર્ગાની મૂર્તિ અથવા તસવીર સ્થાપિત કરવામાં આવે છે. ત્યારબાદ કલશના ગળા અથવા કિનારે મૌલી બાંધીને રોળીથી તિલક કરવામાં આવે છે. કલશમાં સ્વચ્છ પાણી અને ગંગાજળ નાખીને તેમાં સોપારી અને સિક્કો મૂકવામાં આવે છે. ત્યારબાદ કલશની આસપાસ આંબા અથવા અશોકનાં પાન ગોઠવીને તેના ઉપર શ્રીફળ રાખવામાં આવે છે.

નવરાત્રિ દરમિયાન કળશસ્થાપનાની સાથે જવ વાવવાની પરંપરા પણ છે. તેના માટે માટીના પાત્રમાં સ્વચ્છ અને ઉપજાઉ માટી ભરી તેમાં જવના દાણા વાવવામાં આવે છે. નવ દિવસ સુધી તેમાં નિયમિત પાણીનો છંટકાવ કરવામાં આવે છે. ઘટસ્થાપના પૂર્ણ થયા બાદ માતા દુર્ગાની વિધિપૂર્વક પૂજા અને આરતી કરવામાં આવે છે. નવ દિવસ સુધી નિયમિત દીવો પ્રગટાવી માતાજીની ભક્તિપૂર્વક આરાધના કરવામાં આવે છે. ભક્તો નવરાત્રિના આ પવિત્ર દિવસોમાં ઉપવાસ, જપ અને પૂજા કરીને માતાજીના આશીર્વાદ મેળવવાની પરંપરા નિભાવે છે.